SON ALTI YILDA ALINAN BORÇLARIN YÜZDE 88’İ FAİZ ÖDEMELERİNE GİTTİ
Ekonomik krizin her geçen gün etkisini biraz daha artırmaya başlamasıyla birlikte, işsizlikte yeni bir rekor kırıldı ve resmi işsizlik rakamı 3 milyon 274 bine ulaştı. İşsizlik oranının yüzde 13,6’ya yükselmesi, krizden çıkmak ve istihdamı artırmak için alınması gereken önlemlerin de biraz daha ciddiyetle tartışılmasını sağladı.
 
Türkiye Kamu-Sen Araştırma Geliştirme Merkezi’nin yaptığı çalışma, 2002-2008 yıllarında ekonomi politikalarında yapılan yanlışların, bugün yaşanmakta olan işsizliğin başlıca nedenleri arasında olduğunu ortaya koydu.
 
Kriz ortamında istihdamın artırılması için alınması önerilen tedbirlerin başında kamu yatırımlarına ağırlık verilmesi geliyor. Ama Türkiye’nin 2002-2008 döneminde tarihin en ağır borç yükü altına girmesine rağmen, alınan borçların yatırımlara yönlendirilmek yerine faiz ödemelerine gittiği görülüyor.
 
Türkiye Kamu-Sen’in araştırmasına göre;
 
  • 2002-2008 yılları arasındaki 6 yıllık süreçte Türkiye’nin toplam borç yükü 308,31 milyar TL’den ( 221,36 milyar ABD Doları) 656,07 milyar TL’ye ( 471,04 milyar ABD Doları) yükseldi. Bu dönemde yaklaşık 250 milyar ABD Doları yeni borç alındı. Bu borçların TL olarak karşılığı 348 milyarı buldu.
  • Likidite bolluğunun yaşandığı, borçlanma güçlüğü çekilmediği bu süreçte faizler indirilmedi ve Türkiye, dünyanın en yüksek reel faizini veren ülke durumuna geldi.
  • 2002-2008 yılları arasında alınan 348 milyar TL tutarındaki borca karşılık, son 6 yılda borç faizi için 306 milyar TL ödendi.
  • Aynı dönemde kamudan yatırımlara ayrılan toplam kaynak ise 67,3 milyar TL’de kaldı.
  • Dolayısı ile 6 yılda Türkiye borçlarını ikiye katlarken, alınan borçların yüzde 88’i faiz çevrelerine aktarıldı.
  • 6 yılda faize aktarılan 306 milyar TL’ye rağmen yatırımlara yeterli kaynak aktarılmadığı gibi, daha önce büyük yatırımlar sonucunda kurulan ve yüz binlerce işçi çalıştıran KİT’lerin satılmasıyla da istihdama darbe vuruldu.
  • 2002-2008 yılları arasında özelleştirmelerden elde edilen 39,4 milyar TL’lik kaynak  da yeni yatırımlara yönlendirilmedi.
  • Tarihin en ağır borç yükü altında ezilen ülkemizde alınan bunca borç ve özelleştirmeden elde edilen kaynak yatırıma dönüşmeden faize aktarıldığı için de işsizlik rakamları tarihin en yüksek değerine yükseldi.

 

Toplam Borç Yükü

(milyar TL)

Faiz Ödemeleri

(milyar TL)

Yatırımlar

(milyar TL)

Özelleştirme Geliri

(milyar TL)

2002

308,31

-

-

-

2003

394,89

58,6

7,18

0,26

2004

456,87

56,5

8,05

1,79

2005

489,07

45,7

9,80

11,45

2006

535,47

45,9

10,80

11,28

2007

649,91

48,8

13,00

5,93

2008

656,07

50,7

18,44

8,71

Toplam

347,76 milyar TL

306,2 milyar TL

67,27 milyar TL

39,42 milyar TL



Kaynak: Maliye Bakanlığı, Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğü, Özelleştirme İdaresi Başkanlığı, TCMB, Türkiye Kamu-Sen
Not: Anılan dönemde ortalama Dolar/TL kuru 1,3928 olarak alınmıştır.

Kaynak: Türkiye Kamu-Sen