TÜRKİYE KAMU-SEN İLO’YA DAMGASINI VURDU
98.si Cenevre'de yapılan ILO Genel Konferansına Türkiye Kamu-Sen'i temsilen Genel Başkan Bircan Akyıldız ile Genel Dış ilişkiler Sekreteri ve Türk Tarım Orman-Sen Genel Başkanı Ahmet Demirci katıldılar.
Türkiye, 2005 yılından bu yana ILO'nun 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Sözleşmesi ile 98 sayılı Örgütlenme ve Toplu Pazarlık Hakkı Sözleşmesi'nin uygulanması konusundaki olumsuz ve eksik uygulamalar gerekçesiyle Aplikasyon Komitesi'nde izlenen ülke statüsünde yer alıyordu.
Komite 1 Haziran'da başlayan çalışmaların ilk haftasında en olumsuz uygulamaların görüldüğü ülkeleri gündemine aldı.
Türkiye, 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Sözleşmesi'nin uygulanması konusundaki ihlaller gerekçesiyle, ILO Aplikasyon Komitesi'nde 184 üye ülkeden ILO sözleşmelerine en kötü uygulayan 26 ülke arasına girdi.
Türkiye ile beraber 87 sayılı sözleşmelerin uygulanmasındaki eksiklikler nedeniyle Aplikasyon Komitesi'nde gündeme gelen diğer ülkeler Belarus, Kolombiya, Etiyopya, Guatamala, Myanmar, Pakistan, Filipinler, Swaziland ve Venezuela'dan oluştu.
Ülkemizde kamu çalışanlarının sendikal haklarının kullanılması konusunda yaşadıkları imzalanan temel İLO sözleşmelerine aykırı; Grev ve Toplu Sözleşme haklarının eksikliği, Uzlaştırma Kurulu Kararlarının uygulanmaması, sendika üyeliğinin özendirilmemesi, sendika üyeliğinin pek çok hizmet kolunda yasaklılığının hala devam etmesi, sendikalar arası ayrımcılık yapılması ve sosyal diyalog mekanizmasının işletilmemesi gibi konularda yaşanan
problemler Türkiye Kamu-Sen tarafından zorunlu olarak düzenli raporlar halinde 2005 yılında başlayan izleme süreci sonrası ILO'ya sunulmaktadır. Bu çerçevede 2007 yılı Eylül ayında ülkemizi ve konfederasyonumuzu ziyaret eden ILO- Aplikasyon Komitesi Yüksek Misyonu da yerinde incelemeler yaparak bu eksiklikleri tespit etmişti. Tespit edilen bu eksikliklerin çözümü noktasında 2005 yılından bu yana hükümetin yapmış olduğu tüm taahhütlerin de yerine getirilmediği konusu Komite Divan Raporu ile üyeleri sunulmuş ve sonrasında Hükümetin eksik uygulamaları nedeni ile liste uygulamasında Türkiye'nin yer alması kaçınılmaz olarak ifade edildi.
Genel Dış ilişkiler Sekreteri ve Türk Tarım Orman-Sen Genel Başkanı Ahmet Demirci Komitede yapmış olduğu konuşmada "Ülkemizde kamu çalışanlarının grev ve toplu sözleşme hakları yoktur. Uzlaştırma kurulu kararları anlamsızdır. Sendika üyeliğinin özendirilmesi bir yana üyeliğin engellenmesi ile ilgili hala kanuni ve idari engeller devam etmekte ve bu nedenle kamu çalışanlarının hala %40'ı üye olamamaktadır. Sendikalar arası ayırım had safhadadır, bu nedenle bir konfederasyon siyasetin ve siyasetin atadığı bürokratların desteği ile, sendikacılık anlamında bilinen hiçbir farklı etkinlik yapmamasına rağmen son beş yılda üye sayısını %760 arttırmıştır. Ve Sendikal konulardaki olumsuzlukları görüşmek ve gerekli tedbirleri almak adına toplanması gereken üçlü danışma kurulu işletilmemektedir" dedi
Yaklaşık üç hafta süren çalışmalar sonrasında Aplikasyon Komitesi, ILO'nun 87 sayılı Sendika Özgürlüğü ve Sendikalaşma Hakkının Korunması Sözleşmesi'ne ilişkin ihlaller gerekçesiyle gündeme aldığı Türkiye'ye ile ilgili görüşmelerin ardından bir sonuç raporu hazırladı ve ülkemizin kamu çalışanlarının sendikal hakları başta olmak üzere tüm sendikal haklar konusunda bu güne kadar yapmadığı değişiklikleri yapabilmesi amacı ile ILO'dan teknik yardım alması gereği konusunda Hükümetin dikkati çekildi. ILO'da özel paragraf (kara liste) uygulamasının bir alt müeyyidesi olarak bilinen teknik yardım sağlama konusunda işveren grubu da onay vererek hükümetin bu konuyu kabul etmesi konusu sonuç raporunda yer aldı.
Raporda, ILO Uzmanlar Komitesi'nin, ''kamu ve özel sektör çalışanlarının herhangi bir ayırım olmaksızın kendi istedikleri örgütleri kurma ve üye olma, çalışan örgütlerinin kendi tüzüklerini ve kurallarını belirleme ve temsilcilerini serbestçe seçme, kamu makamlarının müdahalesi olmaksızın kendi faaliyetlerini düzenleme hakkına ilişkin olarak mevzuat ve uygulamalar ile söz konusu sözleşme arasındaki farklılıklara yıllardır işaret ettiği'' belirtildi.
Hükümet'in Kamu Görevlileri Sendikaları Kanunu'nda yapılacak değişikliklerle ilgili sosyal taraflarla gerçekleşen istişarelere atıf yaptığı belirtilen raporda, şunlar kaydedildi:
''Kanun taslakları istenen bazı değişiklikleri henüz içermiyor ise de bu öncelikle Anayasa değişikliği yapma zorunluluğundan kaynaklanmaktadır. Hükümet, bu hususta da gerekli değişiklikleri planlamaktadır. Hükümet, bazı iş durdurma eylemlerini yasaklayan hükmü Anayasa'ya aykırı bulan yakın tarihli bir Anayasa Mahkemesi kararına da atıfta bulunmuştur.
Komite, sendikacıların toplantı ve ifade hürriyeti üzerindeki önemli kısıtlamalar hakkında yapılan açıklamaları derin üzüntüyle müşahede etmiştir.''
ATILACAK ADIMLARLA İLGİLİ RAPOR İSTENDİ
Sendikacıların örgütlenme ve ifade özgürlüğünün, temel özgürlüklere saygının, örgütlenme özgürlüğünü kullanmanın temel şartı olduğu vurgulanan raporda, ''Hükümet'in şiddet, baskı ve her çeşit tehditten arınmış olarak çalışanların ve işverenlerin sözleşmeden doğan haklarını tam ve özgürce kullanabileceği bir ortam sağlanması istenmiştir.
Sendikal kanunlarda yapılacak değişikliklerle ilgili mevcut durum ve sosyal ortaklarla sağlanan uzlaşmanın derecesiyle ilgili belirsizlik bulunduğu belirtilen raporda, şu ifadelere yer verildi: ''Komite, bu taslakların yıllardan beri Uzmanlar Komitesi tarafından dile getirilen tüm konularla ilgili düzenlemelerde bulunacağı ümidini ifade eder. Gerekli düzenlemeler vakit geçirmeksizin gerçekleştirilirse uzmanlar, yasaları ve uygulamayı ILO sözleşmeleriyle uyumlu hale getirmeye yönelik ortaya çıkacak önemli ilerlemeye dikkati çekebilecek bir konumda olacaktır. Komite, Hükümet'ten sözleşmelerin uygulanması için gerekli olan anayasal değişiklikleri hızlı bir şekilde gerçekleştirmesini de istemektedir. Komite, yukarıda belirtilen düzenlemelerin gerçekleştirilmesiyle ilgili net olarak zaman dilimleri tespit edilmiş bir eylem planını da acilen talep etmektedir. Komite, uzun zamandır gündemde olan bu konularla ilgili kayda değer ilerlemeler sağlanabilmesinde Hükümete teknik yardım sağlaması için ILO'dan üst düzey ikili bir heyetin ziyaretine onay verilmesini beklemektedir. Komite, 2009 toplantısı için Hükümet'ten ilgili tüm yasal metinleri ve bahsedilen tüm konularda gerçekleştirilen ilerlemelerle ilgili ayrıntılı ve tamamlanmış bilgi sağlamasını beklemektedir.''